كتيرا و نشاسته و انزروت و بزر خطمى ، و آب سپوس ، آب‌جو ، و يا افشرهء شاخه‌هاى نازك سفيد خار ، با يك‌پنجم آن عسل يا روغن زيتون ، آب‌پز گل و سماق با يك‌ششم آن عسل بپزد و منعقد شود و از خارج بر آن بمالند كه خشكندگى و گيرندگى را به اندازهء مازوج و زاج بلورى و نمك در بر دارد . كه مازوج و زاج بلورى و نمك از همه قوىتر است . اگر ورم سودايى است ، مازوج كال يك جزء ، زاج سرخ و سماق هريك سه جزء و يك‌سوم جزء ، نمك برشته بيست جزء . داروى خوب براى هر وقت و حالتى : شب يمانى سه جزء ، بزر گل دو جزء ، كوشنه يك جزء ، به وسيلهء پر يا آلت بالابرندهء زبان كوچك ضماد كنند . افشرهء انار با پوست با يك‌پنجم آن عسل معجون شود و بمالند . شب يك جزء ، نوشادر نيم جزء ، مازوج كال دوسوم جزء ، زاج سه جزء . هرگاه علت به دوران نهايى رسيد يا نزديك به نهايت بود ، مرّ و زعفران و مشك زمين و امثال آنها را استعمال كنند . قندول هم مفيد است . شكوفهء گورگياه ، ساقهء بلسان ، دوال ، داروهاى ماليدنى مفيد و غرغره با آب آنها نيز خوب است . و به‌ويژه غرغره با آب‌پز بيخ شيرين‌بيان و بزر گل با عسل باشد . پيوسته روغن زيتون در گوش چكانيدن مفيد است . اگر هر دو لوزه و اطراف آن دردمند باشند ، در آب جوشيده‌هاى ذكر شده در خناق استعمال شود . اگر درد تسكين نيافت ، اسهال را اعاده كن ! اگر بهره نداد ، داروهاى زياد تحليل‌برنده مانند : سيماهنگ ، كلم ، لوفا ، بورهء قرمز ، تنها يا با عسل استعمال كن ! اگر ورم سخت شد و دوام يافت ، صمغ انگدان بهترين داروست . اگر ورم در جايى باريك بود و در جايى ستبر ، تا ممكن است با ماساژ دادن آن را چاره‌سازى كن و الّا بايد بريده شود ، اما بايد قبلا به وسيلهء قاشقى كه به لگام مىماند نشادر بر آن ريزى كه بپژمرد ، و تا بيخ ورم كرده پژمرده نشود نبايد ببرى كه خطر زياد در بر دارد . دارويى كه قرحه و آماس « نغانغ » ( گوشت پاره ميان كام و زير بناگوش ) را خشك و پاكسازى مىكند : عدس ، گلنار هريك پنج جزء ، شياف خشخاش شاخدار ، زعفران ، كوشنه هريك يك جزء ، در آب بجوشد و از آب جوشيده آن جزئى يا نيم جزء رب توت و يك‌چهارم جزء عسل ، غرغره كنند . فصل هشتم افتادن زبان كوچكه گاهى از تب و شايد بدون تب زبان كوچكه برافتد . افتادن يعنى كشيده شدن به سوى پايين و به جاى خود برنگشتن . در بعضى حالات انسان نمىتواند بدون فشار انگشت لقمه را ببلعد . علاج : اگر حرارت و سرخ‌رنگى هست ، خون بگير و بعدا غرغره‌هاى نامبرده در فصلهاى گذشته را